Tuesday, 2 February 2016

Witold TYLOCH - "Dzieje ksiąg Starego Testamentu"

Witold TYLOCH - "Dzieje ksiąg Starego Testamentu"

Nie po to powstała hermeneutyka, by byle kto łapał się za Biblię, samodzielnie czytał i wpadał w próżność, że wszystko zrozumiał. (Hermeneutyka - bada ogólne zasady interpretacji Biblii). Dlatego gorąco polecam literaturę, nazwę słowotwórczo, „parabiblijną” , która stanowi świetne preludium przed rozpoczęciem lektury Biblii.
W starych notatkach znalazłem parę notatek na temat dzieła prof. Tylocha, którymi pragnę podzielić się z Państwem. Nim je podam, dwa (nader skromne) słowa, o autorze, na podstawie Wikipedii;
Witold Tyloch (1927 – 1990) – polski religioznawca, badacz judaizmu, biblista, qumranista, prof. UW.

To już moje notatki:
1. Biblia była napisana głównie po hebrajsku oraz po aramejsku
2. Dzieli się na trzy części wg kolejności powstawania
3. I część PRAWO (hebr. TORA) - nazwana Pięcioksięgiem: Księga Rodzaju (Genesis), Księga Wyjścia (Exodus), Księga Kapłańska (Lewiticus), Księga Liczb (Numeri) oraz Księga Powtórzonego Prawa (Deuteronomium)
4. II część PROROCY (hebr. NEWIIM). Obejmuje wydarzenia po śmierci Mojżesza do upadku Królestwa Judy. Okres Sędziów: Księga Jozuego, Księga Sędziów, Pierwsza Księga Samuela, Druga Księga Samuela, Pierwsza Księga Królewska i Druga Księga Królewska. Dochodzą do tego pisma Proroków: Księgi Izajasza, Jeremiasza i Ezachiela plus 12 proroków „mniejszych”: Księgi Ozeasza, Joela, Amosa, Abdiasza, Jonasza, Micheasza, Nachuma, Habakuka, Sofoniasza, Aggeusza, Zachariasza i Malachiasza.
5. III część PISMA (hebr. KETUWIM): Księga Psalmów, Księga Przysłów, Księga Rut, Pieśń nad Pieśniami, Księga Eklezjastesa (Koheleta), Księga Lamentacji, Księga Estery, Księga Daniela, Ksiega Ezdrasza, Ksiega Nehemiasza, Pierwsza Księga Kronik oraz Druga Księga Kronik
6. W sumie 39 ksiąg; jest to tzw KANON.
7. Tylko KATOLICYZM dołącza dalszych siedem Ksiąg: Barucha, Tobiasza, Judyty, Mądrości, Eklezjastyka i dwie Machabejskie.
8. Najstarsza jest PIEŚŃ DEBORY ( w Księdze Sędziów) - ok. XII w pne.; najmłodsza - Księga Daniela - III-II w p.n.e.
9. Po ARAMEJSKU: Księga Ezdrasza (4,8-16,18; 7,12-26) - dwa duże fragmenty; Księga Daniela (2,4-7,28) - większość; Księga Jeremiasza (10,11) - jeden werset; Księga Rodzaju (31,47) - dwa słowa
10. SAMARYTANIE - stanowili odłam judaizmu z IV w pne. i do dzisiaj uznają za księgi kanoniczne tylko Pięcioksiąg

Zachęcam do lektury, bo to ciekawe i łatwo się czyta.